{"id":946,"date":"2024-11-07T18:39:33","date_gmt":"2024-11-07T18:39:33","guid":{"rendered":"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/?page_id=946"},"modified":"2025-10-07T10:17:35","modified_gmt":"2025-10-07T20:17:35","slug":"health-education","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/sm\/school-services\/health-education\/","title":{"rendered":"A&#039;oa&#039;oga Soifua Maloloina"},"content":{"rendered":"<p class=\"has-text-align-center intro\" style=\"font-size:clamp(0.875rem, 0.875rem + ((1vw - 0.2rem) * 0.531), 1.3rem);\">E ola pono. E m\u0101lama i n\u0101 piko.<br>Live pono. Nurture thriving connections.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns double_col_sidebar is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-28f84493 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column left_col is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>O le soifua maloloina e taua tele mo le atina&#039;eina o agafesootai, lagona, mafaufau, faaletino ma le mafaufau. E mafai e tagata soifua maloloina ona su&#039;e, malamalama ma fa&#039;aoga fa&#039;amatalaga ma au&#039;aunaga e fa&#039;ailoa ai fa&#039;ai&#039;uga fa&#039;atatau ile soifua maloloina mo i latou lava ma isi. O lenei mea e le gata ina fesoasoani i le maufetuuna\u02bbi, soifua manuia, mafutaga maloloina ma se tulaga lelei o le olaga, ae fesoasoani foi e puipuia ma fa\u02bbaitiitia le lamatiaga o fa\u02bbama\u02bbi, manu\u02bba ma le oti.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><a href=\"https:\/\/learningdesign.hawaiipublicschools.org\/standards-based-content\/health\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Tulaga fa&#039;aa&#039;oa&#039;oga<\/a><\/h2>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.cdc.gov\/healthy-schools\/about\/index.html?CDC_AAref_Val=https:\/\/www.cdc.gov\/healthyschools\/index.htm\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">A&#039;oa&#039;oga fa&#039;alesoifua maloloina i aso nei<\/a><strong> <\/strong>e atagia ai le tuputupu a\u02bbe o su\u02bbesu\u02bbega e fa\u02bbamamafa:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Lagolagoina le soifua maloloina, maufetuuna&#039;i ma le manuia atoatoa o le tamaitiiti atoa (fa&#039;ata&#039;ita&#039;iga, atina&#039;e agafesootai, lagona, mafaufau, faaletino ma le mafaufau).<\/li>\n\n\n\n<li>Atia&#039;e tomai fa&#039;alesoifua maloloina e fa&#039;atatau ile National Health Education Standards.<\/li>\n\n\n\n<li>Fausia le poto fa&#039;atino fa&#039;atasi ai ma fa&#039;amatalaga talafeagai ma fa&#039;atino e fa&#039;atatau i Autu Tulaga Fa&#039;amuamua.<\/li>\n\n\n\n<li>Faamalosia sootaga ma aiga ma nuu.<\/li>\n\n\n\n<li>Fa&#039;afeiloa&#039;i mana&#039;oga ma mea e fiafia i ai tamaiti a&#039;oga e ala i a&#039;oa&#039;oga fegalegaleai ma agafesootai.<\/li>\n\n\n\n<li>Fa&#039;afaileleina uiga, aga fa&#039;atauaina ma talitonuga e lagolagoina ai amioga lelei fa&#039;alesoifua maloloina e ala i fe&#039;au saogalemu, fa&#039;atasi ma le alofa ma si&#039;osi&#039;omaga a&#039;oa&#039;oga.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>O le <a href=\"\/sm\/DOE%20Forms\/Health%20and%20Nutrition\/HealthStandards.pdf\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">National Health Education Standards in Hawai\u02bbi (PDF)<\/a> o lo&#039;o taula&#039;i i le atina&#039;eina o tomai fa&#039;alesoifua maloloina a tamaiti a&#039;oga i le agava&#039;a i totonu ma le va&#039;aiga o vasega:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Tulaga 1: Malamalama i Manatu<\/strong> - O le a malamalama tamaiti a\u02bboga i manatu e feso\u02bbota\u02bbi ma le fa\u02bbaleleia o le soifua maloloina ma le puipuia o fa\u02bbama\u02bbi e fa\u02bbaleleia ai le soifua maloloina.&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Tulaga 2: Iloiloina o Aafiaga<\/strong> \u2014 O le a su&#039;esu&#039;e e tamaiti a&#039;oga le aafiaga o aiga, tupulaga, aganuu, ala o faasalalauga, tekinolosi ma isi mea i amioga tau le soifua maloloina.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Tulaga 3: Mauaina o Fa&#039;amatalaga, Oloa, ma Au&#039;aunaga<\/strong> \u2014 O le a fa&#039;aalia e tamaiti a&#039;oga le tomai e maua ai fa&#039;amatalaga aoga, oloa ma auaunaga.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Tulaga 4: Feso&#039;ota&#039;iga Feso&#039;ota&#039;i<\/strong> \u2014 O le a fa&#039;aalia e tamaiti a&#039;oga le tomai e fa&#039;aoga ai tomai fa&#039;afeso&#039;ota&#039;i fa&#039;atasi e fa&#039;aleleia atili ai le soifua maloloina ma &#039;alofia pe fa&#039;aitiitia ai fa&#039;afitauli tau le soifua maloloina.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Tulaga 5: Fa&#039;ai&#039;uga<\/strong> \u2014 O le a fa&#039;aalia e tamaiti a&#039;oga le tomai e fa&#039;aoga ai tomai e fai ai filifiliga e fa&#039;aleleia ai le soifua maloloina.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Tulaga 6: Fa&#039;atulagaina o Sini<\/strong> \u2014 O le a fa&#039;aalia e tamaiti a&#039;oga le agava&#039;a e fa&#039;aoga tomai fa&#039;atulagaina sini e fa&#039;aleleia ai le soifua maloloina.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Tulaga 7: Puleaina e le Tagata Lava Ia<\/strong> \u2014 O le a fa&#039;aalia e tamaiti a&#039;oga le agava&#039;a e fa&#039;ata&#039;ita&#039;i ai amioga fa&#039;alesoifua maloloina ma &#039;alo&#039;ese pe fa&#039;aitiitia a&#039;afiaga ole soifua maloloina.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Tulaga 8: Fautuaga<\/strong> - O le a fa&#039;aalia e tamaiti a&#039;oga le tomai e fautua mo le soifua maloloina o le tagata lava ia, aiga ma nu&#039;u.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column right_col is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\"><div class=\"kb-row-layout-wrap kb-row-layout-id1050_d76aa3-f2 alignnone wp-block-kadence-rowlayout\"><div class=\"kt-row-column-wrap kt-has-2-columns kt-row-layout-row kt-tab-layout-row kt-mobile-layout-row kt-row-valign-top\">\n\n<div class=\"wp-block-kadence-column kadence-column1050_63c690-aa\"><div class=\"kt-inside-inner-col\">\n<figure class=\"wp-block-image size-full no_margin\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1200\" height=\"898\" src=\"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Kalo.jpg\" alt=\"Close up photo of kalo leaves\" class=\"wp-image-2356\" style=\"aspect-ratio:4\/3;object-fit:cover\" srcset=\"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Kalo.jpg 1200w, https:\/\/hawaiipublicschools.org\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Kalo-300x225.jpg 300w, https:\/\/hawaiipublicschools.org\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Kalo-1024x766.jpg 1024w, https:\/\/hawaiipublicschools.org\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Kalo-768x575.jpg 768w, https:\/\/hawaiipublicschools.org\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Kalo-16x12.jpg 16w\" sizes=\"auto, (max-width: 1200px) 100vw, 1200px\" \/><\/figure>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-kadence-column kadence-column1050_6ae211-6a\"><div class=\"kt-inside-inner-col\">\n<h5 class=\"wp-block-heading has-base-color has-text-color has-link-color wp-elements-91735848e86ea283e0928ede427b944c\" style=\"margin-top:0px;padding-top:0;padding-bottom:0.5rem;font-size:1.4vw\">MO nisi fa&#039;amatalaga<\/h5>\n\n\n\n<p class=\"has-base-color has-text-color has-link-color wp-elements-73de11a7dc8419c68045457638ce71c1\"><strong>Polokalame A&#039;oa&#039;oga Soifua Maloloina<\/strong><br>Telefoni: 808-784-6423<br><a href=\"mailto:health.education@k12.hi.us\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">imeli<\/a><\/p>\n<\/div><\/div>\n\n<\/div><\/div><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<p>E ui o le autu autu o a\u02bboa\u02bboga fa\u02bbalesoifua maloloina o le atina\u02bbeina o tomai fa\u02bbalesoifua maloloina, o nei tomai e tatau ona fa\u02bbafeso\u02bbota\u02bbi fa\u02bbatasi ma fa\u02bbamatalaga fa\u02bbatino i totonu o le fa\u02bbamuamua o mataupu lamatia. O a\u02bboa\u02bboga fa\u02bbalesoifua maloloina fa\u02bbavae e tatau ona matua ma talafeagai le atina\u02bbe, sa\u02bbo fa\u02bbafoma\u02bbi ma tu\u02bbuina atu fa\u02bbamatalaga moni i mataupu fa\u02bbamuamua uma e lamatia ai:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Soifua maloloina faalemafaufau ma lagona<\/li>\n\n\n\n<li>Taumafa maloloina ma gaioiga faaletino<\/li>\n\n\n\n<li>Soifua Maloloina ma le soifua manuia<\/li>\n\n\n\n<li>Saogalemu (puipuia o manu&#039;a le iloa)<\/li>\n\n\n\n<li>Puipuia o sauaga<\/li>\n\n\n\n<li>Puipuia le faaaogaina o tapaa<\/li>\n\n\n\n<li>Le &#039;ava malosi ma isi vaila&#039;au puipuia<\/li>\n\n\n\n<li>Soifua Maloloina i feusuaiga ma matafaioi<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><em>Fa&#039;aaliga: O a&#039;oa&#039;oga fa&#039;alesoifua maloloina ile a&#039;oga a&#039;o le&#039;i a&#039;oga e fa&#039;atatau ile <a href=\"https:\/\/4.files.edl.io\/44c8\/01\/04\/25\/004735-86694440-adbb-4af1-9820-531b6b7b6a6a.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Hawai\u02bbi Early Learning and Development Standards (HELDS)<\/a>.<\/em><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Tulaga Manaoga<\/h2>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>E mana&#039;omia a&#039;oa&#039;oga fa&#039;alesoifua maloloina i vasega tulagalua uma.<\/li>\n\n\n\n<li>E tatau i a&#039;oga ogatotonu\/tuto&#039;atasi ona ofo atu kosi e mafai ai e tamaiti a&#039;oga uma ona ausia tulaga fa&#039;aa&#039;oa&#039;oga fa&#039;alesoifua maloloina a Hawai&#039;i ma fa&#039;ailoga fa&#039;atinoga mo vasega 6-8. E tasi le semesa (0.5 maka; 60 itula) o a&#039;oa&#039;oga fa&#039;alesoifua maloloina i vasega ta&#039;itasi\/a&#039;oga tulagalua e fa&#039;amalosia malosi ae le mana&#039;omia.<\/li>\n\n\n\n<li>I le a\u02bboga maualuga, e mana\u02bbomia le tasi semesa kosi (0.5 maka; 60 itula) i a\u02bboa\u02bboga fa\u02bbalesoifua maloloina mo le fa\u02bbau\u02bbuga.&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>E tele a&#039;oa&#039;oga fa&#039;apitoa fa&#039;apitoa fa&#039;alesoifua maloloina (fa&#039;ata&#039;ita&#039;iga, a&#039;oa&#039;oga a tupulaga) o lo&#039;o avanoa ile a&#039;oga maualuga.<\/li>\n\n\n\n<li>Mo le fa&#039;alauiloaina o a&#039;oga tulagalua ma mana&#039;oga fa&#039;au&#039;u a&#039;oga maualuga, fa&#039;asino ile <a href=\"https:\/\/boe.hawaii.gov\/policies\/Board%20Policies\/Academic%20Program.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Faiga Fa&#039;atonu a le Komiti Fa&#039;atonu 105-1 Polokalama A&#039;oga (PDF)<\/a>, <a href=\"https:\/\/boe.hawaii.gov\/policies\/Board%20Policies\/Middle%20Level%20Education%20Promotion%20Policy.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Faiga Fa&#039;avae a le Komiti Fa&#039;atonu 102-9 Faiga Fa&#039;avae A&#039;oa&#039;oga Tulaga Maualuga (PDF)<\/a>, ma <a href=\"https:\/\/boe.hawaii.gov\/policies\/Board%20Policies\/High%20School%20Graduation%20Requirements%20and%20Commencement.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Faiga Fa&#039;atonu a le Komiti Fa&#039;atonu 102-15 Manaoga Fa&#039;au&#039;u a&#039;oga Maualuga ma le Amataina (PDF)<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">wellness guidelines for Health Education<\/h2>\n\n\n\n<p>Comprehensive health education provides the instructional foundation that prepares students to build healthy relationships and make lifelong healthy decisions. The <a href=\"\/sm\/school-services\/wellness-guidelines\/\">taiala ole soifua maloloina<\/a> support quality health education grounded in Hawai\u02bbi.<\/p>\n\n\n\n<p>The wellness guidelines for health education are organized around&nbsp;<strong>three key components<\/strong>&nbsp;that address instructional minutes, include nutrition education, and emphasize culturally relevant and \u02bb\u0101ina-based approaches:<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>O mataupu fa&#039;aa&#039;oa&#039;oga o vasega a&#039;oa&#039;oga fa&#039;alesoifua maloloina e aofia ai le taula&#039;i i le poto ma tomai e lagolago ai le &#039;ai maloloina ma e ogatusa ma fa&#039;ata&#039;ita&#039;iga a le HIDOE mo a&#039;oa&#039;oga fa&#039;alesoifua maloloina.<\/li>\n\n\n\n<li>O a&#039;oa&#039;oga fa&#039;alesoifua maloloina e tu&#039;uina atu i tamaiti a&#039;oga i vasega tulagalua ia le itiiti ifo i le 45 minute i le vaiaso ma togi maualuga e le itiiti ifo i le 200 minute i le vaiaso.<\/li>\n\n\n\n<li>O a&#039;oa&#039;oga tau taumafa e aofia ai galuega fa&#039;ale-aganu&#039;u e fa&#039;atatau i le &#039;aina ma fa&#039;aoga lima, e pei o le tapenaina o mea&#039;ai, su&#039;ega o le tofo, asiasiga i fa&#039;ato&#039;aga ma togalaau a&#039;oga.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">A&#039;oa&#039;oga Soifua Maloloina<\/h2>\n\n\n\n<p>Comprehensive sexual health education helps students understand and navigate their development and growth as they progress from childhood through puberty and adolescence. <a href=\"https:\/\/www.jahonline.org\/article\/S1054-139X(20)30456-0\/fulltext\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Effective, comprehensive sexual health education<\/a> provides students with the age-appropriate, medically accurate content and skills to know and be able to communicate for healthy relationships, access resources and support, and make healthy decisions.<\/p>\n\n\n\n<p>E tele tulafono ma faiga fa&#039;avae a le setete e fesoasoani e puipuia ai le maitaga o talavou ma le sosolo o fa&#039;ama&#039;i pipisi e ala i a&#039;oa&#039;oga fa&#039;alesoifua maloloina fa&#039;afeusuaiga.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Tulafono a le Setete (<a href=\"https:\/\/www.capitol.hawaii.gov\/hrscurrent\/vol06_ch0321-0344\/HRS0321\/HRS_0321-0011_0001.htm\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Hawai\u02bbi Revised Statutes (HRS) \u00a7321-11.1<\/a>) fa&#039;at\u016bina mana&#039;oga mo so&#039;o se polokalame a&#039;oa&#039;oga fa&#039;alesoifua maloloina fa&#039;afeusuaiga fa&#039;atupeina e le setete.<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/boe.hawaii.gov\/policies\/Board%20Policies\/Sexual%20Health%20Education.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Board Policy 103-5 Sexual Health Education (PDF)<\/a> mana&#039;omia le Matagaluega ina ia fa&#039;atino a&#039;oa&#039;oga atoatoa ile soifua maloloina tau feusuaiga.&nbsp;\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><span style=\"background-color: var(--wp--preset--color--base); color: var(--wp--preset--color--contrast); font-family: var(--wp--preset--font-family--rubik); font-size: clamp(0.875rem, 0.8438rem + 0.156vw, 1rem);\">O se fa&#039;amatalaga o mataupu o lo&#039;o fa&#039;aogaina e le a&#039;oga e tatau ona fa&#039;aavanoaina i matua\/tagata tausi tulafono ma fa&#039;asalalau i luga ole upegatafa&#039;ilagi a le a&#039;oga a&#039;o le&#039;i amataina so&#039;o se a&#039;oa&#039;oga.<\/span><\/li>\n\n\n\n<li><span style=\"background-color: var(--wp--preset--color--base); color: var(--wp--preset--color--contrast); font-family: var(--wp--preset--font-family--rubik); font-size: clamp(0.875rem, 0.8438rem + 0.156vw, 1rem);\">E tatau ona fa&#039;amagaloina se tamaititi mai a&#039;oa&#039;oga fa&#039;alesoifua maloloina tau feusua&#039;iga pe a na&#039;o le talosaga tusitusia muamua a le matua po&#039;o le tausi tulafono.<\/span><\/li>\n\n\n\n<li><span style=\"background-color: var(--wp--preset--color--base); color: var(--wp--preset--color--contrast); font-family: var(--wp--preset--font-family--rubik); font-size: clamp(0.875rem, 0.8438rem + 0.156vw, 1rem);\">E le mafai ona fa&#039;asalaina se tamaititi aoga, fa&#039;asalaga tau a&#039;oa&#039;oga, po&#039;o se isi fa&#039;asalaga pe a fai e matua o le tamaititi po&#039;o le tausi tulafono sea talosaga tusitusia.<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Parents or legal guardians can also opt-out of having their children participate in instruction related to <a href=\"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/sm\/school-services\/library\/#controversial-issues\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">controversial issues<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>E mafai e matua po&#039;o tausi tulafono ona tusi se tusi i le pule o le a&#039;oga po&#039;o se faia&#039;oga e fa&#039;ate&#039;aina le la tama mai se lesona po&#039;o se gaioiga patino. Afai e maua sea tusi, e tatau i le tamaititi aoga ona tu\u02bbuina atu se isi gaioiga e a\u02bboa\u02bbo ai. E iai le matafaioi a matua po&#039;o tausi tulafono e logo le pule o le a&#039;oga po&#039;o le faiaoga a&#039;o le&#039;i faia le lesona po&#039;o le gaioiga.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Recommended instructional materials:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"\/sm\/DOE%20Forms\/Sexual%20Health%20Education\/FLASH.pdf\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">FLASH<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/sm\/DOE%20Forms\/Sexual%20Health%20Education\/GetReal.pdf\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Get Real<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/sm\/DOE%20Forms\/Sexual%20Health%20Education\/HealthSmart.pdf\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">HealthSmart<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/sm\/DOE%20Forms\/Sexual%20Health%20Education\/PonoChoices.pdf\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Pono Choices<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/sm\/DOE%20Forms\/Sexual%20Health%20Education\/PositivePreventionPLUS.pdf\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Positive Prevention PLUS<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/sm\/DOE%20Forms\/Sexual%20Health%20Education\/ReducingtheRisk.pdf\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Reducing the Risk with the Supplement<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/sm\/DOE%20Forms\/Sexual%20Health%20Education\/RightsRespectResponsibility.pdf\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Rights, Respect, Responsibility<\/a> (PDF)<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Learn more about <a href=\"\/sm\/DOE%20Forms\/Sexual%20Health%20Education\/SexualHealthEducationHIDOE.pdf\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Sexual Health Education in the HIDOE (PDF)<\/a><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Sexual Violence Prevention Education<\/h2>\n\n\n\n<p>Teaching students about sexual violence prevention is essential for nurturing safe and caring schools and communities. It equips students with information and skills that promote healthy relationships and respect for others. It also helps students understand how to seek support if they or someone they know experiences sexual violence.<\/p>\n\n\n\n<p>Prevention-oriented and developmentally-appropriate sexual violence prevention instruction to students addresses:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>bodily autonomy (e.g., body awareness and safety, consent, boundaries),<\/li>\n\n\n\n<li>recognizing and reporting sexual abuse, and<\/li>\n\n\n\n<li>accessible resources (e.g., trusted adults, community resources).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Department schools will be responsible for providing a description of the curriculum on their public-facing websites. Before the start of instruction to students, schools will notify parents and legal guardians about the upcoming instruction, how to preview the school\u2019s materials, and the opt-out process.<\/p>\n\n\n\n<p>A student shall be excused from sexual violence prevention instruction only upon the prior written request of the student\u2019s parent or legal guardian. A student may not be subject to disciplinary action, academic penalty, or other sanctions if the student\u2019s parent or legal guardian makes a written request.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Approved instructional materials:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"\/wp-content\/uploads\/SVPCurriculumDescription-ElevatusTrainingCurriculum-SexualityEducationforPeoplewithDevelopmentalDisabilitiesAdaptedforPeoplewithHighSupportLearningNeeds.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Elevatus Training Curriculum: Sexuality Education for People with Developmental Disabilities, Adapted for People with High Support Learning Needs<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/wp-content\/uploads\/SVPCurriculumDescription-FightChildAbuse.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Fight Child Abuse<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/wp-content\/uploads\/SVPCurriculumDescription-HealthSmart.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">HealthSmart<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/wp-content\/uploads\/SVPCurriculumDescription-MadHatterWellness.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Mad Hatter Wellness Curricula<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/wp-content\/uploads\/SVPCurriculumDescription-NetSmartz.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">NetSmartz<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/wp-content\/uploads\/SVPCurriculumDescription-PositivePreventionPLUSSpecialPopulations.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Positive Prevention PLUS, Special Populations<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/wp-content\/uploads\/SVPCurriculumDescription-RightsRespectResponsibility.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Rights, Respect, Responsibility<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/wp-content\/uploads\/SVPCurriculumDescription-SecondStepChildProtectionUnit.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Second Step Child Protection Unit<\/a> (PDF)<\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/wp-content\/uploads\/SVPCurriculumDescription-SATCSexualAbusePreventionCurricula.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">The Sex Abuse Treatment Center\u2019s Sexual Abuse Prevention Curricula<\/a> (PDF)<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Learn more about <a href=\"https:\/\/sites.google.com\/k12.hi.us\/hidoe-svp\">Sexual Violence Prevention in HIDOE<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">general health education Resources<\/h2>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/docs.google.com\/presentation\/d\/17YNnpq4M1Mmadx-GcJd2kNCLldSnUR-SId8dTfLyTCc\/preview\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Aisea e Taua ai a&#039;oa&#039;oga mo le Soifua Maloloina (Google Doc)<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/docs.google.com\/presentation\/d\/1D14ZQam7bi1bbxEsoEpzweez1i7yAMhItbBgsSPaUw0\/preview?slide=id.geb8b70341e_0_90\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Tulaga Fa&#039;alesoifua maloloina Tulaga ma Autu Va&#039;aiga lautele (Google Doc)<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/learningdesign.hawaiipublicschools.org\/standards-based-content\/health\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">A&#039;oa&#039;oga Fuafuaga mo le Soifua Maloloina<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/drive.google.com\/drive\/folders\/1cHxCXXhO6o6eR5HvK1AaSYRSiYwmiiQp\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Health Education Printables (Google Drive)<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/sm\/school-services\/wellness-guidelines\/\">Ta&#039;iala mo le Soifua Maloloina<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/sites.google.com\/k12.hi.us\/you-matter\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">E Taua Oe! Punaoa Soifua Maloloina<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/docs.google.com\/document\/d\/14SPvdlGsTrXI1b6H1zHWpu2yfQN-QsW46XsxEaPol0s\/view\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Using School Gardens in Health Education<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/sm\/DOE%20Forms\/Health%20and%20Nutrition\/ReviewingInstructionalMaterials.pdf\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Iloiloga o Fa&#039;atonuga mo A&#039;oa&#039;oga Soifua Maloloina (PDF)<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"\/sm\/DOE%20Forms\/Health%20and%20Nutrition\/2022%20Hawai%CA%BBi%20School%20Health%20Profiles%20-%20Highlights%20Report.pdf\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">2022 Hawai\u02bbi School Health Profiles \u2013 Highlights Report (PDF)<\/a><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">FA&#039;AALIGA E LE FA&#039;AVA&#039;I USDA<\/h2>\n\n\n\n<p>E tusa ai ma tulafono a le feterale o aia tatau a le malo ma le US Department of Agriculture (USDA) tulafono ma faiga faavae, e faasaina lenei faalapotopotoga mai le faailoga tagata i luga o le faavae o le lanu, lanu, tupuaga o le atunuu, itupa (e aofia ai le faasinomaga o alii ma tamaitai ma feusuaiga), le atoatoa, tausaga, po o le taui ma sui mo gaoioiga muamua o aia tatau a tagata lautele.<\/p>\n\n\n\n<p>E mafai ona maua fa&#039;amatalaga o polokalame i gagana e ese mai le Igilisi. O tagata e iai mana&#039;oga fa&#039;apitoa e mana&#039;omia isi auala feso&#039;ota&#039;iga e maua mai ai fa&#039;amatalaga o le polokalame (fa&#039;ata&#039;ita&#039;iga, Patupatu, lolomi tetele, lipine fa&#039;alogo, Gagana Fa&#039;ailoga Amerika), e tatau ona fa&#039;afeso&#039;ota&#039;i le setete e nafa ma le ofisa fa&#039;apitonu&#039;u o lo&#039;o fa&#039;atautaia le polokalame po&#039;o le USDA&#039;s TARGET Center i le (202) 720-2600 (leo ma le TTY) pe fa&#039;afeso&#039;ota&#039;i le USDA e ala i le Federal Relay Service ile (800) 387.<\/p>\n\n\n\n<p>Ina ia fa&#039;aulu se fa&#039;ase\u0101 fa&#039;ailoga tagata o le polokalame, e tatau i le Fa&#039;ase\u0101 ona fa&#039;atumu se Pepa AD-3027, USDA Programme Fa&#039;ailoga Fa&#039;ailoga Fa&#039;ailoga e mafai ona maua i luga ole laiga ile:&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.usda.gov\/sites\/default\/files\/documents\/USDA-OASCR%20P-Complaint-Form-0508-0002-508-11-28-17Fax2Mail.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/www.usda.gov\/sites\/default\/files\/documents\/USDA-OASCR%20P-Complaint-Form-0508-0002-508-11-28-17Fax2Mail.pdf<\/a>, mai so&#039;o se ofisa USDA, e ala i le vala&#039;au (866) 632-9992, po&#039;o le tusiina o se tusi e fa&#039;atatau i le USDA. E tatau ona iai i le tusi le igoa o l\u0113 ua tagi, tuatusi, numera o le telefoni, ma se fa&#039;amatalaga tusitusia o le tu&#039;ua&#039;iga fa&#039;ailoga tagata i se fa&#039;amatalaga lava e logoina ai le Failautusi Fesoasoani mo Aia Tatau a Tagata (ASCR) e uiga i le natura ma le aso o le tu&#039;ua&#039;ia o le soliga o aia tatau. O le pepa fa\u02bbatumu AD-3027 po\u02bbo le tusi e tatau ona tu\u02bbuina atu i le USDA e:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>meli:<\/strong><br>US Department of Agriculture<br>Ofisa o le Failautusi Fesoasoani mo Aia Tatau a Tagata<br>1400 Independence Avenue, SW<br>Uosigitone, DC 20250-9410; pe<\/li>\n\n\n\n<li><strong>fesi:<\/strong><br>(833) 256-1665 po\u02bbo (202) 690-7442; pe<\/li>\n\n\n\n<li><strong>imeli:<\/strong><br><a href=\"mailto:program.intake@usda.gov\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">program.intake@usda.gov<\/a><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>O lenei fa&#039;alapotopotoga e tu&#039;uina atu avanoa tutusa.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>E ola pono. E m\u0101lama i n\u0101 piko.Live pono. Nurture thriving connections. Health literacy is essential to students\u2019 social, emotional, mental, physical and cognitive development. Health literate individuals are able to find, understand and use information and services to inform health-related decisions and actions for themselves and others. This not only contributes to resilience, well-being, [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"parent":59,"menu_order":15,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"wp-custom-template-page-for-custom-sidebar","meta":{"_relevanssi_hide_post":"","_relevanssi_hide_content":"","_relevanssi_pin_for_all":"","_relevanssi_pin_keywords":"","_relevanssi_unpin_keywords":"","_relevanssi_related_keywords":"","_relevanssi_related_include_ids":"","_relevanssi_related_exclude_ids":"","_relevanssi_related_no_append":"","_relevanssi_related_not_related":"","_relevanssi_related_posts":"","_relevanssi_noindex_reason":"","_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","_kad_blocks_custom_css":"","_kad_blocks_head_custom_js":"","_kad_blocks_body_custom_js":"","_kad_blocks_footer_custom_js":"","wp_popup_display_lightbox":0,"wp_popup_suppress":"","wp_popup_trigger":"","wp_popup_trigger_amount":0,"wp_popup_disable_on_mobile":false,"footnotes":""},"class_list":["post-946","page","type-page","status-publish","hentry"],"pp_statuses_selecting_workflow":false,"pp_workflow_action":"current","pp_status_selection":"publish","taxonomy_info":[],"featured_image_src_large":false,"author_info":{"display_name":"Ariana Enomoto","author_link":"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/sm\/author\/arianastaceyleong-com\/"},"comment_info":0,"publishpress_future_action":{"enabled":false,"date":"2026-05-08 00:23:43","action":"change-status","newStatus":"draft","terms":[],"taxonomy":"","extraData":[]},"publishpress_future_workflow_manual_trigger":{"enabledWorkflows":[]},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/sm\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/946","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/sm\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/sm\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/sm\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/sm\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=946"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/sm\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/946\/revisions"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/sm\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/59"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hawaiipublicschools.org\/sm\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=946"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}